Kalkulator plonu słomy zbóż

Ile słomy z hektara pszenicy? Odpowiedź zależy od Harvest Index (HI) — stosunku masy ziarna do całej nadziemnej biomasy rośliny. Im wyższy HI, tym więcej ziarna per kg słomy.

Typowe wartości HI (wg IUNG-PIB, SGGW):

| Uprawa | HI | Słoma per 1 t ziarna | Plon słomy przy 7 t ziarna/ha | |--------|------|-----------------------|--------------------------------| | Pszenica ozima | 0,45-0,50 | 1,00-1,22 t | 7,0-8,5 t/ha | | Pszenica jara | 0,40-0,45 | 1,22-1,50 t | 8,5-10,5 t/ha | | Jęczmień | 0,45-0,55 | 0,82-1,22 t | 5,7-8,5 t/ha | | Żyto | 0,35-0,45 | 1,22-1,86 t | 8,5-13 t/ha (dużo słomy!) | | Owies | 0,35-0,45 | 1,22-1,86 t | 8,5-13 t/ha | | Rzepak | 0,25-0,35 | 1,86-3,00 t słomy rzepakowej | 6,5-10,5 t/ha |

Wzór: Plon słomy = Plon ziarna × (1 − HI) / HI

Przykład: pszenica ozima 7 t/ha, HI = 0,47. Plon słomy = 7 × (1 − 0,47) / 0,47 = 7 × 1,128 = 7,9 t/ha słomy surowej w polu.

Współczynnik zbioru słomy: kombajn pozostawia 10-20% słomy jako sieczkę rozrzuconą, prasa zbiera 70-85% biomasy słomiastej. Typowo 75% zbiera się w bele.

Wartość słomy 2026 (dane z ZSRIR i regionalnych rynków): - Pszenica i jęczmień: 250-350 zł/t (bela sucha 14-16% wilgotności) - Żyto i owies: 280-380 zł/t (długa słoma, ceniona na ściółkę) - Rzepakowa (na opał): 180-280 zł/t (wyższa wartość energetyczna) - W pobliżu ferm bydła lub biogazowni ceny o 15-25% wyższe niż rynek regionalny

Liczba bel (orientacyjnie): - Bela okrągła 120×120 cm ≈ 250 kg słomy (bela standardowa) - Bela prostokątna Hesston/Claas ≈ 350-450 kg - Przy 75 t słomy zebranej: 300 bel okrągłych albo 200 prostokątnych

Uwaga środowiskowa: zbiór całej słomy zuboża glebę w węgiel i składniki mineralne (1 t słomy to ~5 kg N, 1 kg P, 12 kg K, 300-400 kg węgla). Zalecane pozostawienie 25-30% słomy w polu jako sieczki albo zwrot przez obornik/nawóz organiczny. Ekoschemat "Ściółkowanie uprawami pod okrywę" preferuje pozostawianie słomy.