Raport z 25 marca: co wykazała analiza Banku Światowego
25 marca odbyła się prezentacja raportu Banku Światowego poświęconego zarządzaniu ryzykiem w rolnictwie krajów Unii Europejskiej. W wydarzeniu uczestniczyli rolnicy, firmy ubezpieczeniowe oraz przedstawiciele państw członkowskich i Komisji Europejskiej.
Raport analizuje narzędzia zarządzania ryzykiem — ubezpieczenia, fundusze wzajemne, instrumenty stabilizacji dochodów — pod kątem ich stosowania, skuteczności i potrzebnych usprawnień w poszczególnych państwach członkowskich. Wskazuje zarówno na bariery, jak i możliwości w każdym z krajów.
Małe gospodarstwa odcięte od narzędzi ochrony, dopłaty bezpośrednie nadal fundamentem
Dostępność narzędzi zarządzania ryzykiem dla mniejszych gospodarstw to jeden z głównych problemów wskazanych w raporcie. Małe farmy mają trudniejszy dostęp do tych instrumentów niż duże podmioty — to wniosek, który pojawia się wprost w dokumencie.
Raport potwierdza, że dopłaty bezpośrednie pozostają podstawową siatką bezpieczeństwa dla rolników. Jednocześnie autorzy wskazują na komplementarność między aktywnym zarządzaniem ryzykiem — np. ubezpieczeniami — a reagowaniem na kryzysy po fakcie. Chodzi o to, żeby systemy pomocowe nie zniechęcały rolników do samodzielnego ubezpieczania się i przestawiania na bardziej odporne praktyki produkcji.
Obowiązkowe narzędzia zarządzania ryzykiem powiązane z silną siatką bezpieczeństwa zostały w raporcie uznane za ważny element systemu. Autorzy podkreślają też, że podejście do zarządzania ryzykiem jest zbyt różne między państwami członkowskimi — brakuje spójności i kompleksowości na poziomie całej UE.
Zbieżność z raportem EBI i dalsze prace nad WPR
Wnioski Banku Światowego pokrywają się ze wcześniejszym raportem Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI) przygotowanym w ramach inicjatywy fi-compass. Oba dokumenty wskazują te same obszary wymagające działań: harmonizację danych, pomoc techniczną dla rolników oraz tzw. warstwowe zarządzanie ryzykiem, gdzie różne instrumenty uzupełniają się nawzajem.
Komisja Europejska zleciła to badanie w ramach współpracy z Bankiem Światowym, a jego wyniki mają zasilić toczone obecnie dyskusje o kształcie przyszłej Wspólnej Polityki Rolnej. Rekomendacje z raportu wpisują się też w ramy dokumentu „Wizja dla rolnictwa i żywności".
Rosnąca częstotliwość, dotkliwość i długość zdarzeń klimatycznych powodujących straty sprawia, że bez interwencji adaptacyjnych na dużą skalę wiele gospodarstw może utracić zdolność do ubezpieczenia się w ogóle.
